Odprawa celna to jeden z elementów międzynarodowego transportu towarów. Podlegają jej zarówno importer, jak i eksporter produktów. Co trzeba wiedzieć o odprawie celnej? Jakie są rodzaje odprawy celnej i kiedy twoja przesyłka będzie musiała ją przejść?

Co to jest odprawa celna?

Odprawa celna to w praktyce kontrola dokumentacji towarów przewożonych przez granicę kraju. To właśnie na podstawie odprawy celnej, importer towaru jest zobowiązany do opłaty cła oraz podatków. Kontroli celnej podlegają całe dostawy towarów, albo tylko ich fragment, a sama kontrola może odbyć się w obecności importera lub bez jego udziału. Kontrola celna ma na celu sprawdzenie towaru zadeklarowanego do odprawy oraz zabezpieczenie międzynarodowego obrotu towarów zgodnie z obowiązującymi przepisami i umowami międzynarodowymi.

Rodzaje odprawy celnej

Transportując towary między państwami możesz trafić na trzy główne rodzaje odprawy celnej:

  • odprawa celna czasowa (warunkowa) – czyli taka, gdy transportowany towar po pewnym czasie wraca z powrotem za granicę celną. Przykład: towary, które biorą udział w zagranicznych targach;
  • odprawa celna ostateczna – czyli taka, w której towar zostaje odprawiony i nie wysyła się go już poza granicę celną;
  • odprawa celna odroczona – sytuacja, w której jeden Urząd Celny nie może przeprowadzić kontroli przez brak odpowiednich technik i przekazuje kontrolę celną innemu Urzędowi Celnemu.

Odprawę celną można podzielić także ze względu na stopień dokładności. Wyróżniamy wtedy:

  • odprawa celna uproszczona – czyli procedura przyspieszająca i ułatwiająca odprawę celną. Korzystają z niej zwykle firmy uznane przez służby celne za godne zaufania. Odprawa celna uproszczona może być przeprowadzona na miejscu, czyli w magazynie albo siedzibie firmy jeszcze przed wyjazdem, albo w wyjątkowych sytuacjach – po przedstawieniu niekompletnego zgłoszenia celnego;
  • odprawa celna zwykła – czyli taka podczas której stosuje się wszystkie procedury celne oraz należy posiadać komplet dokumentów celnych niezbędnych do odprawy.

Odprawa celna w Unii Europejskiej

Procedurom celnym podlegają wszystkie towary, które są importowane do krajów Unii Europejskiej spoza jej granic. Dotyczy to oczywiście także Polski – każdy przedsiębiorca, który importuje lub eksportuje towary do państw niezrzeszonych, musi przejść odprawę celną. 

Przeczytaj także: Cło z Chin – ile wynosi?

Przynależność do Unii Europejskiej, a więc i do Unii Celnej to gwarancja swobody handlowej między państwami członkowskimi, a przedsiębiorcy obracający towarem między państwami UE i w jej granicach są zwolnieni z opłat celnych.

Jakie dokumenty do odprawy celnej? Jak się przygotować?

Do importu oraz eksportu towarów, przy odprawie celnej potrzebne będą:

  • faktura potwierdzająca wartość zgłoszonego towaru;
  • lista towarowa lub specyfikacja towarów;
  • zezwolenie na import/eksport;
  • certyfikat CE wystawiony przez producenta (dotyczy importu);
  • dokumenty wymagane na podstawie innych przepisów prawa (np. świadectwo weterynaryjne) lub świadectwo CITES (import okazów fauny i flory);
  • dane podmiotu dokonującego załadunku i wyładunku;
  • list przewozowy;
  • miejsce pochodzenia i przeznaczenia;
  • w przypadku transportu morskiego – dokument B/L (Bill of Lading) lub dokument SWB (Sea Waybill), w przypadku transportu lotniczego – dokument przewozowy AWB (Air Waybill), a w przypadku transportu koleją – list przewozowy CIM/SMGS (Międzynarodowy Kolejowy List Przewozowy)
  • i inne.

Przeczytaj także: Zmiany w wymaganiach celnych w relacjach UK i UE

Gdzie przeprowadzić odprawę celną? Jak wygląda przebieg odprawy celnej?

Odprawę celną towarów przeprowadza się w lokalizacji siedziby firmy eksportera, albo w miejscu załadunku towaru do transportu (odprawa celna uproszczona). 

Przebieg odprawy celnej wygląda następująco: najpierw trzeba zrobić elektroniczne zgłoszenie celne towarów, w systemie ECS (System Kontroli Eksportu). Z tego systemu korzystają wszystkie Urzędy Celne Unii Europejskiej. Po zgłoszeniu otrzymasz dokument Poświadczone Zgłoszenie Celne (PZC), z informacją o dacie i czasie przyjęcia zgłoszenia. Znajdziesz tam także informację o przyznaniu numeru odprawy celnej (OGL). Potem w tym samym systemie teleinformatycznym dokonuje się zwolnienia towarów po kontroli, tworzony jest dokument EAD oraz pojawia się informacja o zakończeniu odprawy celnej.

Po elektronicznym zgłoszeniu w ECS stosowny Urząd Celny wydaje zgodę na opuszczenie przez towar granic Polski. Po jego wyjeździe otrzymasz dokument IE599, potwierdzający wywóz towaru z UE.

Przeczytaj także: Dokumenty i procedury przy wysyłce poza UE – Apaczka